Cách kiểm soát và giảm nguy cơ bùng phát EHP trong ao nuôi tôm

EHP là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến tôm chậm lớn, kém hấp thu và làm giảm hiệu quả kinh tế của nhiều vụ nuôi hiện nay. Không gây chết hàng loạt, nhưng EHP âm thầm kéo dài, khiến hệ số FCR tăng cao, thời gian nuôi kéo dài và khó đạt kích cỡ thu hoạch mong muốn. Việc kiểm soát và giảm nguy cơ bùng phát EHP vì vậy cần được thực hiện một cách chủ động và có định hướng lâu dài, thay vì xử lý mang tính đối phó khi bệnh đã xuất hiện rõ ràng.

EHP là gì và vì sao dễ bùng phát trong ao nuôi?

EHP (Enterocytozoon hepatopenaei) là một loại vi bào tử trùng ký sinh nội bào, chủ yếu tấn công vào tế bào biểu mô gan tuỵ của tôm. Khi xâm nhập, EHP sử dụng dinh dưỡng của vật chủ để sinh sản, làm suy giảm chức năng tiêu hóa và hấp thu, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ tăng trưởng của tôm.

Trong các mô hình nuôi thâm canh và siêu thâm canh, mật độ nuôi cao, môi trường ao dễ biến động và áp lực mầm bệnh lớn là những điều kiện thuận lợi để EHP tồn tại và phát triển. Nếu không kiểm soát tốt ngay từ đầu, EHP rất dễ bùng phát và kéo dài đến cuối vụ.

Những dấu hiệu cho thấy ao nuôi đang có nguy cơ EHP

EHP thường không biểu hiện rõ ràng ở giai đoạn đầu, nhưng người nuôi có thể nhận biết nguy cơ thông qua một số dấu hiệu đặc trưng. Tôm chậm lớn so với thời gian nuôi, kích cỡ không đồng đều dù lượng thức ăn tăng. Ruột tôm thường trống, xuất hiện phân trắng hoặc phân đứt khúc. Gan tụy có thể teo nhỏ, nhạt màu, mềm và hoạt động kém.

Ngoài ra, ao nuôi nhiễm EHP thường đi kèm với tình trạng FCR tăng cao và dễ phát sinh các bệnh cơ hội như Vibrio, EMS hoặc viêm ruột, khiến việc quản lý ao ngày càng khó khăn.

Nguyên nhân khiến EHP dễ bùng phát trong ao nuôi

EHP không bùng phát ngẫu nhiên mà thường liên quan đến nhiều yếu tố trong quá trình nuôi. Một trong những nguyên nhân gây bệnh EHP phổ biến là tôm giống mang mầm bệnh từ đầu vụ. Nếu không kiểm tra PCR kỹ lưỡng, EHP có thể tồn tại sẵn trong đàn tôm ngay từ khi thả nuôi.

Môi trường ao nuôi ô nhiễm, nhiều chất hữu cơ và bùn đáy tích tụ cũng tạo điều kiện thuận lợi cho bào tử EHP tồn tại lâu dài. Bên cạnh đó, stress kéo dài do biến động nhiệt độ, pH, oxy hòa tan thấp hoặc quản lý ao chưa phù hợp khiến tôm suy giảm miễn dịch, làm tăng nguy cơ EHP bùng phát.

Một yếu tố quan trọng khác là gan – ruột suy yếu. Khi chức năng gan – ruột kém, khả năng đề kháng tự nhiên giảm, EHP dễ bám dính và ký sinh trong đường ruột hơn.

Cơ chế lây lan của EHP trong ao nuôi

EHP lây lan chủ yếu theo con đường truyền ngang thông qua môi trường ao nuôi. Phân tôm bệnh, xác tôm nhiễm EHP, nước ao và bùn đáy đều có thể chứa bào tử EHP. Khi tôm khỏe ăn phải các bào tử này, mầm bệnh nhanh chóng xâm nhập gan – ruột và tiếp tục chu trình ký sinh.

Ngoài ra, các vật chủ trung gian như giun nhiều tơ, cua, còng, ốc hoặc các loài giáp xác hoang dã sống trong ao cũng có thể mang mầm bệnh và góp phần làm EHP lan rộng trong ao nuôi.

Những sai lầm thường gặp khi xử lý EHP

Một sai lầm phổ biến là sử dụng kháng sinh khi thấy tôm chậm lớn hoặc xuất hiện phân trắng. Tuy nhiên, EHP là ký sinh trùng nội bào chứ không phải vi khuẩn, nên kháng sinh không mang lại hiệu quả kiểm soát bệnh.

Việc lạm dụng kháng sinh còn làm mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột, gây tồn dư và làm gan – ruột tôm suy yếu hơn. Điều này không những không kiểm soát được EHP mà còn khiến bệnh dễ tái phát và kéo dài.

Cách kiểm soát và giảm nguy cơ bùng phát EHP trong ao nuôi tôm

Để kiểm soát EHP hiệu quả, cần áp dụng đồng bộ nhiều biện pháp từ đầu vụ đến cuối vụ nuôi, kết hợp quản lý môi trường và tăng sức đề kháng tự nhiên cho tôm.

Kiểm soát chất lượng giống và mầm bệnh ngay từ đầu vụ

Việc lựa chọn tôm giống khỏe mạnh, có kiểm tra EHP đầy đủ giúp hạn chế nguy cơ mang mầm bệnh vào ao nuôi ngay từ đầu. Bên cạnh đó, cải tạo ao đúng quy trình nhằm loại bỏ mầm bệnh tồn lưu từ vụ trước là bước quan trọng để giảm áp lực EHP trong suốt vụ nuôi.

Duy trì môi trường ao nuôi ổn định trong suốt quá trình nuôi

Giữ ổn định các chỉ tiêu như pH, oxy hòa tan và độ kiềm giúp giảm stress cho tôm. Tránh biến động môi trường đột ngột vì stress kéo dài sẽ làm suy giảm miễn dịch và tạo điều kiện cho EHP bùng phát.

Quản lý đáy ao và chất hữu cơ hiệu quả

Đáy ao dơ, phân tôm, thức ăn dư thừa và chất hữu cơ tích tụ tạo môi trường thuận lợi cho bào tử EHP tồn tại. Việc siphon (xi-phong) đáy định kỳ, kiểm soát lượng thức ăn và hạn chế tích tụ bùn đáy giúp giảm nơi trú ẩn của mầm bệnh và hạn chế nguy cơ bùng phát EHP.

Bảo vệ gan – ruột và tăng miễn dịch nội sinh cho tôm

Gan – ruột khỏe đóng vai trò quyết định khả năng chống chịu EHP. Khi chức năng gan – ruột ổn định, tôm hấp thu tốt, tăng sức đề kháng và giảm nguy cơ bùng phát bệnh trong ao nuôi.

Giảm áp lực mầm bệnh EHP trong đường ruột

Gan – ruột khỏe đóng vai trò quyết định khả năng chống chịu EHP. Khi chức năng gan – ruột ổn định, tôm hấp thu tốt, tăng miễn dịch nội sinh và giảm nguy cơ bùng phát bệnh. Việc kết hợp giải pháp sinh học hỗ trợ kiểm soát EHP trong đường ruột giúp quá trình phòng bệnh đạt hiệu quả bền vững hơn.

Đây cũng là lý do các giải pháp sinh học như Aqua 7 Force® được ứng dụng nhằm giảm áp lực EHP, hỗ trợ gan – ruột và tăng sức đề kháng cho tôm trong suốt vụ nuôi.

Aqua 7 Force® – Giải pháp sinh học hỗ trợ kiểm soát EHP bền vững

Trong định hướng kiểm soát EHP theo hướng sinh học, Aqua 7 Force® (7 Lực) được phát triển như một giải pháp hỗ trợ toàn diện cho gan – ruột và miễn dịch của tôm. Sản phẩm nổi bật với Caprylic Acid (25%), hoạt chất có khả năng kháng nấm mạnh, phá vỡ vòng đời EHP và ức chế ký sinh trùng, giúp giảm áp lực mầm bệnh trong đường ruột.

Song song đó, Aqua 7 Force® còn kết hợp Cristobalite và Humic Acid hỗ trợ giải độc gan, ổn định pH ruột, tăng khả năng hấp thu và giảm stress cho tôm. Tổ hợp 4 tinh dầu thảo dược gồm tỏi, kinh giới cay, cỏ xạ hương và hương thảo mang hoạt tính kháng nấm – diệt khuẩn mạnh, đồng thời tăng miễn dịch nội sinh, giúp ổn định hệ vi sinh đường ruột.

Nhờ sự hiệp lực của 7 thành phần sinh học, 7 Lực hỗ trợ kiểm soát EHP theo hướng an toàn, không tồn dư và phù hợp sử dụng sớm cũng như duy trì xuyên suốt vụ nuôi.

Chọn Aqua 7 Force®  ngay từ đầu vụ giúp kháng khuẩn – đẩy lùi EHP – khoẻ gan ruột cho tôm cá!!!

Kết luận

Kiểm soát và giảm nguy cơ bùng phát EHP là một quá trình dài hạn, đòi hỏi sự chủ động trong quản lý ao nuôi, bảo vệ gan – ruột và tăng sức đề kháng cho tôm. Thay vì xử lý khi bệnh đã bùng phát mạnh, việc áp dụng giải pháp sinh học phù hợp ngay từ đầu vụ giúp người nuôi giảm áp lực EHP, duy trì tăng trưởng ổn định và nâng cao hiệu quả kinh tế một cách bền vững.

Kiểm soát EHP hiệu quả bắt đầu từ nền gan – ruột khỏe và chiến lược phòng ngừa đúng hướng.

Mọi thắc mắc liên hệ vui lòng liên hệ Plasma qua một trong số các cách thức sau:

Hotline 0949 002 700

• Hotline: 0949 002 700
• Fanpage: Plasma Thủy sản
• Website:plasmachem.vn